میوه به حاوی قند، فیبر، پروتئین، پکتین و مواد معدنی مانند منیزیم، آهن، کلسیم، سدیم، پتاسیم و انواع ویتامین‌های A ، C ، D و گروه ویتامین‎‌های B مانند B۱، B۲، B۳، B۶ و B۱۲ بوده؛ میوه به خام قابض و ضد اسهال است در حالی که مصرف مربای به همراه با عسل یا شکر موجب رفع یبوست و نفخ شکم می‌شود.


مهم‌ترین خواص مربای به

• مصرف این مربا نقش موثری در تقویت معده و قلب دارد.
  
• مربای بِه برای مبتلایان به رفلاکس معده (برگشت غذا از مری و معده) مفید است.
  

• خوردن مربای به تاثیر بسزایی در تقویت قوه بینایی دارد.
  

•  مربای بِه شادی و نشاط را در افراد به همراه دارد.
  

• این مربا برای اشخاصی که دچار ترس می‌شوند، مناسب است.
  

• ورم روده را از بین می‌برد.
  

• اعصاب را تقویت می‌کند و سبب ایجاد تعادل در افراد می‌شود.
  

• مصرف این مربا در دوران بارداری موجب زیبایی چهره نوزاد می‌شود.
  

• رحم را تقویت و از سقط جنین جلوگیری می‌کند.
  

موارد منع مصرف مربای به
افراد گرم مزاج به ویژه اشخاص صفراوی (گرم و خشک) باید در مصرف مربای به احتیاط کنند؛ این افراد در صورت غلبه گرمی پس از مصرف این مربا باید یک استکان از ترکیب عرق شاه‌تره و کاسنی را میل کنند؛ مربا‌های تمشک و آلبالو از جمله مربا‌های مناسب برای افراد صفراوی مزاج است.

برای تهیه مربای به باید از ظروف مسی استفاده کنید تا مربا رنگ خوبی داشته و با کیفیت باشد.

قابلیت جدید تصاویر پورتره یا به اصطلاح " portrait mode " یکی از شناخته شده‌ترین و محبوب‌ترین ویژگی‌هایی است که امروزه به گوشی‌های هوشمند افزوده شده است.
در واقع یکی از مهمترین دلایلی که گوشی‌های امروزی به فروش خوبی دست پیدا می‌کنند، قابلیت دوربین دوگانه و تصویربرداری پورتره است.
در همین رابطه اخیرا شرکت اینستاگرام اعلام کرد که قابلیت تصویربرداری پورتره را تحت عنوان " Focus " به بخش استوری اضافه کرده است. اما گویا این قابلیت جدید و پرکاربرد هنوز برای همه گوشی‌های هوشمند فعال نشده و صرفا تعداد معدودی از گوشی‌ها می‌توانند از آن بهره ببرند.

گوشی‌های هوشمندی که قابلیت تصویربرداری پورتره را فراهم می‌کنند، iPhone SE, iPhone 6S, iPhone 6S Plus, iPhone 7, iPhone 7 Plus, iPhone 8, iPhone 8 Plus, iPhone X و همچنین گوشی های نسل جدید سامسونگ یعنی Samsung Galaxy S9 Plus ،Samsung Galaxy S9 ، Samsung Galaxy S8 Plus و Samsung Galaxy S8 خواهد بود.

قابلیت Focus در بخش تنظیمات، در کنار گزینه Superzoom قرار گرفته است. برای دسترسی به این قابلیت تنها کافیست به بخش استوری حساب کاربری خود رفته و صفحه را دو مرتبه به سمت چپ لمس کنید.
پس از این دوربین به صورت اتومات بر روی بخش Focus تنظیم می‌شود و به محض اینکه دوربین صورت شما را رویت کند، تصویر به صورت محو یا بلار در خواهد آمد.
در ادامه تصاویری از قابلیت Focus یا همان تصاویر پورتره استوری اینستاگرام را مشاهده می‌کنید :

بی تحرکی، عامل اصلی ابتلا به دیابت، و افزایش خطر مرگ در اثر بیماری های قلبی عروقی است. حتی اگر بعد از بی تحرکی طولانی مدت ورزش کنید، باز هم اثرات منفی آن را نمی توانید از بین ببرید. به معنای واقعی کلمه، نشستن طولانی مدت رفته رفته شما را خواهد کشت، هر چند کارهای بسیاری می توانید برای جلوگیری از این موضوع انجام دهید.
در ادامه این مطلب می خواهیم شما را با اتفاقاتی که نشستن برای مدت های طولانی و در گذر زمان برای بدن شما رقم خواهد زد آشنا کنیم. شاید بعد از خواندن این مطلب با ترس و به سرعت از صندلی یا مبل جدا شده و سعی کنید در طول زندگی روزمره خود کمی فعال تر باشید.


کمردرد
کم تحرکی ستون فقرات، باعث انعطاف پذیری کمتر آن می شود و زمینه آسیب دیدگی ستون مهره ها را بر اثر فعالیت های روزانه از جمله بستن بند کفش فراهم می کند. دیسک بین مهره ای ماده ای نرم است که نشستن طولانی مدت باعث می شود دیسک آسیب ببیند. حرکت های ناگهانی، احتمال دیسک کمر را بالا می برد و باعث درد و سفتی عضله می شود. با نشستن روی یک صندلی راحت نمی توان مشکل را حل کرد. اگر پشت میزنشین هستید، حواستان باشد که صاف بنشینید. نباید گردن تان جلوتر از شانه هایتان باشد. از آویزان نگه داشتن شانه ها بپرهیزید و پاهایتان را روی زمین قرار داده و در پشتتان، یک پشتی مناسب قرار دهید تا گودی کمرتان را پر کند.

درد پا
هنگامی که پاها شانس کشش و حرکت را نداشته باشند، درد عضلات شروع می شود. شاید تصور کنید که استئوآرتریت تنها در افرادی به وجود می آید که به شدت ورزش می کنند اما محققان می گویند بین نشستن طولانی مدت و بروز استئوآرتریت ارتباط وجود دارد. نداشتن فعالیت به چاقی مفرط منجر می شود و بالا رفتن وزن فشار بیشتری روی مفصل ها وارد می کند. از طرفی ضعیف شدن عضله ها به علت کم تحرکی باعث می شود هنگام بلند شدن از روی صندلی از دست هایتان کمک بگیرید. این حالت نشانه ضعیف شدن عضلات بزرگ ران است. برخی معتقدند که ضعیف شدن عضلات می تواند به استئوآرتریت منجر شود. هنگامی که در حالت نشسته هستید، پاهای خود را کاملا روی زمین قرار دهید و ارتفاع صندلی خود را تنظیم کنید به طوری که زانوهایتان کمی بالاتر از باسن قرار گیرد.

بیماری های قلبی
نشستن طولانی مدت با افزایش فشارخون و کلسترول ارتباط دارد. این دو عامل خطر بروز حمله قلبی را بالا می برد. در عوض، فعالیت بدنی عملکرد رگ ها را بهبود می بخشد و باعث تنظیم ضربان قلب می شود که جریان خون در رگ ها را سریع تر می کند. هر چه جریان خون سریع تر باشد اکسیدنیتریک بیشتری از لایه درونی دیواره رگ ها ترشح می شود. در نتیجه رگ ها سالم و نرم می ماند اما در حالتی که فرد تحرک کمتری دارد بدن برای حفظ ضربان قلب باید فشار بیشتری به رگ ها وارد کند. این فشار چربی را به دیواره های رگ ها وارد می کند و باعث سفت شدن آن می شود. این امر می تواند خطر حمله قلبی را بالا ببرد.

ضعیف شدن استخوان ها
یکی دیگر از عوارض بی تحرکی، از دست دادن مواد معدنی استخوان ها و کاهش توده استخوانی است. برای جبران این روند منفی، غذاهای غنی از کلسیم مانند شیر و اسفناج، و غنی از ویتامین دی مانند تخم مرغ و ماهی می توانند مفید باشند.

گردن درد
اگر شما با کامپیوتر کار می کنید یا کار اداری فراوانی دارید که موجب می شود ساعات زیادی را پشت میز کارتان بگذرانید، احتمال اینکه در پایان روز در ناحیه پشت و گردن احساس گرفتگی یا درد داشته باشید زیاد خواهد بود. در صورت امکان برای پیشگیری از گردن درد از وسایل ارگونومیک استفاده کنید و در غیر این باید از روشهای مختلف دیگر برای رفع مشکل خود استفاده کنید. هنگام کار پشت خود را تا حد امکان صاف نگه دارید. از خم شدن روی صفحه کلید بپرهیزید و سعی کنید صفحه کلید را تا حد امکان بالا بیاورید تا مجبور نباشید ساعات طولانی به پایین نگاه کنید. مدام صاف نشستن را به خود یاد آوری کنید. حتی می توانید یک یادداشت روی صفحه نمایشگر کامپیوتر خود نصب کنید و هربار با دیدن آن طرز نشستن خود را تنظیم کنید. در طی زمان بالاخره به صاف نشستن عادت خواهید کرد. اگر شما هنگام کار در ساعات طولانی، به درد جدی در ناحیه گردن مبتلا می شوید، شاید به جا به جا کردن صفحه نمایشگر نیاز باشد.

عدم تمرکز
بیش از حد نشستن یک عارضه دیگر هم دارد و آن محدود شدن جریان خون به مغز شما است. بلند شدن از پشت میز کار به دفعات و هر ۴۰ دقیقه یک بار و یا تقسیم وظایف کاری با همکارتان، می تواند شما را در انجام وظایف خلاق تر کند و میزان اکسیژن رسانی به مغزتان را افزایش دهد.

افسردگی
مطالعات نشان داده، زنان میانسالی که روزانه بیش از ۷ ساعت می نشینند، نسبت به کسانی که ۴ ساعت یا کمتر بی تحرک هستند، بیشتر در معرض خطر افسردگی قرار دارند. به گفته محققان نشستن طولانی مدت با افکار منفی و خطر ابتلا به برخی بیماری های روانی از جمله افسردگی همراه است. در عوض یک پیاده روی ۳۰ دقیقه ای در روز می تواند نتیجه ای کاملا برعکس داشته باشد.

مشکلات انسولین
فقط یک روز بی حرکت ماندن م یتواند به طور چشمگیری منجر به کاهش فعالیت انسولین و سخت شدن کنترل قند خون شود. همین روند فرد را در معرض خطر ابتلا به دیابت نوع ۲ قرار می دهد. زمانی که قند به سلول ها می رسد یک سری واکنش های زنجیره ای رخ می دهد تا به قند اجازه ورود به داخل بافت داده شود. بی تحرکی باعث می شود قابلیت عضله ها در دریافت قند از جریان خون کاهش پیدا کند از این رو در برابر انسولین مقاوم تر می شود. حرکت های کوچک و منظم، فعالیت انسولین را در عضله بهبود می بخشد.

محاسبات علمی نشان می دهد که در بسیاری از کشورها هر نفر روزی ۱۴ ساعت را در حالت نشسته خواهد گذراند. بر اساس تحقیقات و به گفته برخی از کارشناسان این حوزه، نشستن یک حالت کاملاً غیرطبیعی برای بدن بوده و ساختار بدن انسان طوری تکامل یافته که با نشستن طولانی مدت سازگار نیست. ستون فقرات انسان در حالت طبیعی S شکل قرار بوده و برای این موضوع نیز یک دلیل خاص وجود دارد و آن هم این که در مقابل تغییر شکل مقاومت داشته باشد. اما در حالت نشسته شکل ستون فقرات به حرف C شباهت بیشتری پیدا می کند. وقتی که شخصی قوز می کند، عضلات شکم ضعیف تر شده و بدون تمرینات بدنی منظم نمی توانند شکل طبیعی بدن را حفظ کنند.

وقتی که در حالت نشسته قرار دارید این تغییر شکل و فشار به لگن خاصره و مهره های گردن منتقل می شود و بدین ترتیب فشار بر روی دیسک های گردن نیز افزایش می یابد. بدین ترتیب فشارهای متغیر بر ستون فقرات می تواند به گیر افتادن مهره های گردن منجر شود که در ادامه کاهش جریان خون به مغز را در پی خواهد داشت. بدین ترتیب شخص دچار سردرد و تاری دید خواهد شد. ستون فقرات در واقع چهارچوبی برای نگهداری تمامی ارگان های داخلی بدن است. به همین دلیل بسیار مهم است که آن را صاف نگه داشته تا فشار دائمی زیادی روی آن قرار نداشته باشد.

یکی از مهم ترین عواقب نشستن طولانی مدت و داشتن سبک زندگی کم تحرک، خطر بیماری های قلبی عروقی مانند فشار خون مزمن و ضعف قلب است. چنین سبکی از زندگی به شدت باعث کاهش قدرت عضلات شده، سیستم گردش خون را دچار نقص کرده و به رگ ها صدمه خواهد زد. نداشتن تحرک کافی یکی از دلایل اصلی و اولیه تصلب شرائن است. همچنین در صورت نشستن های طولانی مدت ، عدم توازن میان مقدار اکسیژن دریافتی و مصرفی باعث خواهد شد که قلب اکسیژن کافی دریافت نکرده و ضربان قلب به شدت افزایش یابد. مطالعات گسترده ای که روی ۱۷٫۰۰۰ نفر بالای سن ۱۳ سال انجام گرفته نشان داده است که خطر مرگ در نتیجه حملات قلبی در افراد دارای سبک زندگی کم تحرک، ۵۴ درصد بیشتر از کسانی است که تحرک فیزیکی کافی دارند.

افرادی که مدت زمان زیادی را در طول روز پشت میز می نشینند از جریان خون نامناسب و ناکافی در قسمت پایین تنه بدن خود رنج خواهند برد که به ایجاد رگ های واریسی منجر می شود. اگر چه هر دو جنس می توانند به بیماری رگ های واریسی مبتلا شوند اما این بیماری معمولاً بیشتر در زنان رخ می دهد. اگر چه واریسی شدن رگ ها معمولاً ارثی است اما نشستن طولانی مدت و بی تحرکی نیز در حالتی که پاهایتان را روی هم بیندازید سهم زیادی در ابتلا به این بیماری خواهد داشت. چنین حالتی از نشستن باعث فشار به دیواره رگ ها و بسته شدن آن ها و در ادامه انعقاد خون در بخش هایی از پا خواهد شد. جریان خون ضعیف و نامناسب نیز به شدت خطرناک است زیرا می تواند به رسوب شدن در رگ ها منجر شود. این گرفتگی ها براحتی می تواند رگ های خونی حیاتی در قلب، ریه و حتی مغز را مسدود نماید که با سکته های قلبی و مغزی همراه خواهد بود.

افزایش وزن یکی از عواقب نشستن طولانی مدت و داشتن سبک زندگی کم تحرک است. وقتی که برای مدت طولانی در حالت نشسته به سر می برید، متابولیسم بدن کاهش یافته، کالری کمتری خواهید سوزاند و کالری های اضافه به صورت چربی ذخیره خواهد شد. به محض این که شخصی در حالت نشسته قرار می گیرد، فرآیند چربی سوزی در بدن ۹۰ درصد کاهش پیدا می کند، سطح انسولین کاهش یافته و فشار خون افزایش پیدا می کند. در طول ۵۰ سال گذشته شغل ها طوری تغییر کرده اند که اکثراً باید پشت میز و در حالت نشسته انجام گیرند که به معنای کاهش زمان کالری سوزی است. اگر کار شما نیز طوری است که مدت زمان زیادی را در حالت نشسته به سر می برید باید بدانید که در حالت ایستاده ۳۵ درصد کالری بیشتری نسبت به حالت نشسته خواهید سوزاند.

عضلات و استخوان ها
قوز کردن متوالی همراه با نبود تحرک بدنی می تواند باعث کاهش قدرت و حجم عضلات شده و آن ها را شل نماید. در صورت نشستن طولانی مدت بیشترین آسیب به عضلات شکم و تهیگاهی شما وارد خواهد شد اما ماهیچه ها تنها اندام هایی نیستند که در اثر داشتن سبک زندگی نشسته و کم تحرک آسیب می بینند. یکی دیگر از عوارض نشستن طولانی مدت پشت میز ابتلا به پوکی استخوان است.اگر چه استخوان ها در حالت نشسته کار سختی برای تحمل وزن بدن ندارند اما با گذشت زمان قدرت و استحکام خود را از دست خواهند داد و بسیار شکننده تر و منفذدار تر خواهند شد.

سیستم گوارشی
غده پانکراس مسئولیت تامین مقدار کافی انسولین برای تبدیل کردن کربوهیدرات به گلوکز را بر عهده دارد.با این وجود، سلول های ماهیچه های کم فعالیت به مقدار بسیار کمتری انسولین نیاز دارند در حالی که پانکراس روزانه در مقداری معین به تولید این هورمون حیاتی ادامه می دهد. در مطالعه ای که در سال ۲۰۱۱ انجام گرفت مشخص شد که تنها یک روز نشستن نیز می تواند کاهش مصرف انسولین توسط سلول ها را در پی داشته باشد. در نتیجه، رفت رفته شرایط برای دیابت و دیگر بیماری های گوارشی آماده خواهد شد. سبک زندگی کم تحرک می تواند به بیماری های گوارشی ناخوشایندی مانند یبوست و یا هموروئید منجر شود.

پیر شدن
مطالعات انجام گرفته بر روی مرگ های ناشی از کاهش تحرک یا زندگی یکنواخت نشان داده که از ۵٫۳ میلیون مرگ در سال در اثر این سبک زندگی، بیش از ۵ میلیون مورد در اثر مشکلات مربوط به سیگار کشیدن ایجاد می شوند. تلومرها که در انتهای کروموزوم ها قرار دارند از این کروموزوم ها در برابر انواع آسیب ها مراقبت می کنند. این اجزا در طی عمر رفته رفته کوتاه تر می شوند. مطالعات نشان داده که نشستن های طولانی مدت و سبک زندگی بی تحرک سرعت کوتاه شدن تلومرها را افزایش می دهد که فرآیند پیری را در ادامه تسریع می بخشد. اگر چه نشستن احساس راحتی بیشتری به انسان می دهد اما به یاد داشته باشید که هر ساعت نشستن بیشتر به منزله کوتاه شدن عمر شما به مدت دو ساعت است.

استرس و اضطراب ذهنی
سبک زندیگ بی تحرک می تواند تاثیر منفی زیادی بر روی سلامت ذهنی شما داشته باشد زیرا این موضوع باعث بروز افسردگی و اضطراب در شما خواهد شد. صندلی ها به جزیره ای مملو از تنهایی و انزوا تبدیل می شوند. بر اساس مطالعات انجام گرفته نشستن طولانی مدت و دایمی باعث کاهش هورمون آندروفین در بدن می شود که مقدار آن با افزایش تحرک بدنی افزایش می یابد. ورزش و تحرک بدنی مناسب و منظم باعث بهبود خلق و خو و حالت روحی شما شده و باعث ریلکس شدن بدنتان خواهد شد. همچنین این موضوع خودباوری و اعتماد به نفس شما را افزایش خواهد داد. همچنین فعالیت بدنی بر روی تولید هورمون سروتونین در بدن تاثیر مثبت داشته که خود مانع از مسایلی خواهد شد که به اضطراب، مشکلات حافظه و کم اشتهایی منجر می شوند.

بیخوابی
نداشتن تحرک کافی می تواند بر روی کیفیت خواب شما نیز تاثیر بگذارد. بدن شما نشستن طولانی مدت را استراحت تلقی می کند حتی اگر فعالیت ذهنی شما در بالاترین حد خود قرار داشته باشد. بنابراین اگر تمام روز را در حالت نشسته بوده اید بدن شما به این نتیجه می رسد که دیگر به خواب و استراحت نیاز ندارید. بدین ترتیب به بی خوابی و کاهش کیفیت خواب دچار خواهید شد که تنها با افزایش تحرک جسمی از بین خواهد رفت.

برای رفع تمامی این مشکلات چه می توان کرد؟
می توان با قرار دادن دستگاه های آب سرد کن یا سطل های آشغال در فاصله ای دور از میز کار، قرار دادن وسایل ورزشی ساده مانند فوتبال دستی یا میز تنیس در محیط کار و برگزاری جلساتی که باعث ایجاد تحرک در کارمندان می شود اثرات نشستن طولانی مدت را کاهش داد. اما علاوه بر این کارها، محققان و پزشکان توصیه های دیگری را نیز دارند که به شرح زیر هستند:

• اغلب سعی کنید هر روز مقداری پیاده روی کنید.
  
• وقتی که از سیستم حمل و نقل عمومی استفاده می کنید از نشستن خودداری نمایید.
  
• به جای تماس تلفنی برقرار کردن با همکاران خود بهتر است بلند شده و حضوراً به آن ها مراجعه کنید.
  
• سعی کنید در حالت ایستاده جلسات خود را اجرا کنید.
  
• سعی کنید در وقت ناهار خود کمی راه بروید و یا غذای خود را خارج از محیط کار تهیه و میل نمایید.
  
• به جای استفاده از آسانسور از راه پله ها استفاده کنید.
  
• کمتر از هر یک ساعت کار باید از جای خود بلند شده و کمی بدن خود را بکشید.
  

فیوژا، سیستم‌عامل جدید و متن‌باز گوگل است که اکنون در مراحل اولیه‌ی توسعه‌ی خود قرار دارد. سیستم‌عاملی که قرار نیست جایگزین اندروید یا سیستم‌عامل کروم باشد. گوگل به تازگی مستنداتی عرضه کرده که در آن‌ها گفته شده فیوژا مبتنی بر لینوکس نیست. 

از چندی پیش اخباری در محافل تکنولوژی نقل شد که حکایت از توسعه‌ی سیستم‌عاملی جدید توسط گوگل داشت. این سیستم‌عامل که فعلاً با نام فیوژا شناخته می‌شود، اساساً ساختار متفاوتی را نسبت به اندروید ارائه می‌کند و علاوه‌بر گوشی‌های هوشمند، روی طیف وسیع‌تری از دستگاه‌ها قابل اجرا است. حال در ادامه قصد داریم این پروژه‌ی پنهان گوگل را مورد واشکافی قرار دهیم.

سیستم‌عامل فیوژا برای نخستین‌بار در اواسط سال ۲۰۱۶ میلادی، به‌عنوان پروژه‌ی معرفی‌نشده‌ای از سوی گوگل، در گیت‌هاب ظاهر شد. در ابتدا تصور می‌کردیم فیوژا سیستم‌عاملی برای دستگاه‌های اینترنت اشیا باشد. براساس بررسی‌های اولیه‌ که توسط رسانه‌های فناوری صورت گرفت، فیوژا سیستم‌عاملی فراگیر (یونیورسال) تشخیص داده شد که توانایی اجرای آن روی هر نوع دستگاهی، از ساعت‌های هوشمند پایین‌رده تا کامپیوتر‌های دسکتاپ بالارده را دارا است؛ به بیان دیگر، این سیستم‌عامل قادر است روی دستگاه‌هایی مانند گوشی‌ هوشمند، تبلت‌، لپ‌تاپ، خودروهای الکترونیکی، لوازم خانگی، وسایل خانه‌های هوشمند و... اجرا شود.

با این حال، این نخستین‌باری نیست که شرکتی قصد ساخت چنین سیستم‌عاملی را دارد. تاکنون بسیاری از سازنده‌های نرم‌افزار برای تحقق رویای سیستم‌عامل یونیورسال قدم برداشته‌اند؛ اما تا به اینجا چنین چیزی به معنای واقعی محقق نشده است. مایکروسافت یکی از نخستین‌ شرکت‌هایی بوده که چنین رویایی را با ویندوز ۱۰ در سر می‌پروراند. این غول نرم‌افزاری قصد داشت ویندوز ۱۰ را به سیستم‌عامل یونیورسالی تبدیل کند تا امکان اجرای یک اپلیکیشن روی طیف وسیعی از دستگاه‌ها را داشته باشد. ردموندی‌ها همچنان برای تحقق این موضوع در تلاش هستند.

در سوی دیگر اپل قرار دارد که برطبق ادعای بسیاری از رسانه‌ها، برای نسخه‌های اولیه آیفون از سیستم‌عامل OS X استفاده می‌کرد؛ با این حال کوپرتینویی‌ها بعدها از سیستم‌عامل جدیدی با نام آی‌او‌اس برای دستگاه‌های موبایل خود استفاده کردند.

با این وجود اگر بخواهیم از سیستم‌عاملی یاد کنیم که در تمام سطوح سخت‌افزاری قابل اجرا باشد، بی‌شک باید از لینوکس نام برد. تاکنون هسته‌های متفاوتی از لینوکس برای استفاده در اندروید، کروم او اس، ستاپ باکس‌ها، روترها، مودم‌ها، دستگاه‌های هوشمند و نرم‌افزارهای صنعتی مورد استفاده قرار گرفته است.

ما هنوز نمی‌دانیم هدف گوگل از توسعه این سیستم‌عامل چیست، فقط تا این‌جا متوجه شده‌ایم که روی برخی از پیکسل‌بوک‌های قدرتمند گوگل قابل اجرا است. همچنین شما می‌توانید آن را روی دستگاه‌هایی مانند ایسر سوییچ ۱۲، اینتل ان‌یو‌سی و حتی به تازگی روی رزبری‌پای۳ نصب کنید. البته متاسفانه پس از نصب آن روی پیکسل‌بوک کار زیادی نمی‌توانید انجام دهید. در حال حاضر تنها کاری که فیوژا بر روی پیکسل‌بوک انجام می‌دهد نمایش زمان است. فیوژا یک سیستم‌عامل واقعی است؛ اما هنوز کاربردی برایش تعریف نشده است. یکی از توسعه‌دهندگان فیوژا به نام تراویس گیزلبرت در گفتگویی درباره این سیستم‌عامل گفته است که فیوژا یک اسباب‌بازی نیست. او اشاره کرده که فیوژا یک پروژه ۲۰درصدی نیست. وقتی توسعه‌دهندگان گوگل روی پروژه ۲۰درصدی کار می‌کنند معنی آن این است که آن‌ها روی چیزی کار می‌کنند که به آن علاقه دارند؛ نه پروژه‌ای که بخشی از وظیفه کاری آن‌هاست.

بیایید نگاهی به مستندات تازه منتشر شده گوگل درباره فیوژا بیندازیم. این مستندات اطلاعات خوبی در اختیارمان قرار می‌دهند.

نکته اول این‌که این سیستم‌عامل مبتنی بر میکرو کرنل زیرکان (Zircon micro-kernel) نوشته شده است. در کنار این میکرو کرنل بخش‌های دیگری مانند سرویس‌های فضای کاربری، درایورها و کتابخانه‌ها نیز وجود دارد. این بخش‌ها وظیفه بوت کردن سیستم‌عامل، برقراری ارتباط با سخت‌افزار و اجرای پردازش‌های فضای کاربری را برعهده دارند. کرنل مدیریت تعدادی شی (Object) را برعهده دارد که همه آن‌ها از طریق کلاس‌های ++C در دسترس قرار دارند. و فیوژا روی این زیرساخت بنا نهاده شده است.

این شی‌ها در سیستم‌عامل مفهوم مهمی دارند. فیوژا یک سیستم‌عامل ماژولار است؛ به این معنی که شما می‌توانید برای استفاده از آن روی یک دستگاه بخش‌هایی از آن را که مورد نظر دارید انتخاب کنید و آن‌ها را به یکدیگر بچسبانید. ما همچنین می‌دانیم فیوژا زیر مجموعه‌ای از کنوانسیون‌های رابط سیستم‌عامل ترابرپذیر (Portable Operating System Interface - POSIX) را نیز پشتیبانی می‌کند. از دیدگاه توسعه‌دهندگان یعنی چیزی شبیه به یونیکس و لینوکس. فیوژا از گوگل فلاتر (Google Flutter) به عنوان کیت توسعه نرم‌افزاری استفاده می‌کند. کاربرد اصلی این کیت توسعه ساخت اپلیکیشن‌های اندروید و کروم است. فیوژا همچنین از زبان برنامه نویسی سوییفت اپل نیز پشتیبانی می‌کند.

شاید اصلی‌ترین پیش‌بینی برای آینده فیوژا جایگزینی اندروید و کروم باشد؛ اما نه، اینطور نیست. هر دو این سیستم‌عامل‌ها جزو پرطرفدارترین سیستم‌عامل‌ها برای کاربران و توسعه‌دهندگان هستند. اندروید در حال حاضر پرکاربرترین سیستم عامل دنیاست.خودتان را جای کدنویس بگذارید، حاضر هستید از یک سیستم‌عامل با میلیون‌ها کاربر و اپلیکیشن به یک سیستم‌عامل نوپا کوچ کنید؟ سیستم‌عامل کروم هم در حال حاضر یک سیستم‌عامل ایده‌آل برای گوگل است. کروم در حالی که مبتنی بر لینوکس است، کاربری بسیاری با سرویس‌های گوگل دارد (چه چیزی بهتر از این؟). این سیستم‌عامل به سرعت در حال جذب کاربران است. 

همه ما می‌دانیم گوگل باهوش‌تر از آن است که چرخ را دوباره اختراع کند. فیوژا یک سیستم‌عامل است که در حال ساخته شدن از پایین‌ترین لایه‌های کرنل است. سال‌ها زمان لازم است تا بتواند برای کاربردهای واقعی مورد استفاده قرار گیرد. حتی فکرش را هم نکنید که روزی بتواند جایگزین سیستم‌عامل‌های محبوب کنونی شود. شاید بهترین پیش‌بینی این باشد که گوگل بتواند از فیوژا برای کاربردهایی مانند واقعیت مجازی و واقعیت افزوده یا سایر فناروری‌هایی که درآینده ظهور می‌کنند استفاده کند. فیوژا جایگزینی برای آن‌چه امروز داریم نیست، بلکه دری است رو به آینده‌ای که زندگی ما هنوز وارد آن نشده است.

با توجه به این موضوع که سیستم‌عامل فیوژا در مراحل اولیه‌ توسعه‌ی خود قرار دارد، فعلاً برنامه‌نویسان نمی‌توانند اپلیکیشنی را برای آن توسعه‌ دهند؛ اما در صورت عرضه‌ی فیوژا، به‌نظر نمی‌رسد که گوگل قصد رهاکردنِ اندروید را داشته باشد. به‌لطف کیت توسعه‌ی نرم‌افزاری فلاتر (Flutter)، توسعه‌دهندگان می‌توانند با تعدادی از زبان‌های برنامه‌نویسی محبوب، اقدام به کدنویسی اپلیکیشن‌هایشان کنند.

فلاتر این اجازه را می‌دهد تا  اپلیکیشن‌ها با بالاترین میزانِ سازگاری بین فیوژا، اندروید و آی‌او‌اس توسعه داده شود. این کیت توسعه‌ی نرم‌افزاری نه‌تنها هزینه‌ی‌ ساخت اپلیکیشن‌ها برای این سه پلتفرم را کاهش می‌دهد؛ بلکه قادر است روند پورت اپلیکیشن‌های کنونی را برای سیستم‌عامل فیوژا به‌مراتب آسان‌تر از روش‌های مرسومِ فعلی کند.

علاوه‌بر این موضوع، فلاتر بر اساس زبان طراحی گوگل، یعنی متریال دیزاین ساخته شده است؛ از این‌رو این کیت به زبان استفاده‌شده در اندروید، کروم او اس و خاصیت‌های وب‌محور پایبند است؛ همچنین به‌لطف بهره‌گیری از موتور انعطاف‌پذیر رندرینگ وُلکان، فلاتر از المان‌های پیشرفته‌ی رابط‌کاربری پشتیبانی می‌کند؛ برای نمونه می‌توان به حجم سایه‌ها و انیمیشن‌های فوق‌العاده روان با نرخ ۱۲۰ فریم در ثانیه اشاره کرد. افزون بر این، امکان اجرای اپلیکیشن‌ها و بازی‌هایی که نیازمند توان فراوانی هستند، فراهم است؛ البته این موضوع به قدرت سخت‌افزاری دستگاه بستگی دارد.

اگر برایتان سؤال پیش آمده که چرا اپلیکیشن‌های کروم او اس در لیست اپلیکیشن‌های فیوژا قرار ندارد، باید اشاره کنیم اکثر برنامه‌های این سیستم‌عامل بر بسترِ وب توسعه داده شده‌اند؛ از این جهت، نیازی به دانلود کد و اجرای آن‌ها روی سیستم‌ وجود ندارد؛ با این وجود، امروزه کروم او اس توانایی اجرای اپلیکیشن‌های اندروید را نیز دارا است و گوگل با ارائه‌ی هر به‌روزرسانی برای این سیستم‌عامل سعی در گسترش این ویژگی دارد.

اگر گوگل بتواند انتشار سیستم‌عامل فیوژا را مدیریت کرده و انتقال بین این دو پلتفرم را به امری آسان بدل سازد، می‌توان انتظار استقبال توسعه‌دهندگان را داشت.

هیچگونه اطلاعاتی درباره‌ی زمان انتشار این سیستم‌عامل در دست نیست. از آنجایی که فیوژا در مراحل اولیه توسعه خود قرار دارد، هنوز گوگل مسیر مشخصی را برای آن طراحی نکرده است. تا به اینجا این شرکت تنها از وجود چنین پروژه‌ای و پشتیبانی قابل‌توجه‌شان از آن صحبت کرده‌اند. فعلاً سورس کد این پروژه که روی گیت‌هاب قرار دارد، بهترین منبع برای کسب اطلاعات درباره‌ی این سیستم‌عامل است. حتی این احتمال وجود دارد که گوگل با ارزیابی موقعیت بازار، تصمیم به توقف کار روی این پروژه را بگیرد و همچنان تمرکز خود را معطوف به توسعه‌ی اندروید و کروم او اس کند؛ اما تاکنون، به‌نظر می‌رسد که گوگل سیستم‌عامل فیوژا را به چشم جانشین خلف اندروید و احتمالاً کروم او اس می‌بیند.

تا حدودی، بله! با مراجعه به صفحه‌ی گیت‌هاب مخصوص به گوگل می‌توانید این پروژه متن‌باز را دریافت کنید و درکی کلی از ساختار این سیستم‌عامل به‌دست بیاورید؛ اما تاکنون فقط تعداد معدودی از دستگاه‌ها قادر به اجرای این سیستم‌عامل هستند. تا به اینجا، تنها دستگاه‌های Intel Nuc mini-PC، تبلت Acer Switch Alpha 12، HiKey 960 و Khadas VIM‌ قادر به اجرای فیوژا هستند. با این حال، یک دستگاه وجود دارد که علیرغم نبودِ نامِ آن در لیست دستگاه‌های پشتیبانی‌شده، قادر به اجرای این سیستم‌عامل است. پیکسل‌بوکِ گوگل که به‌عنوان کروم‌بوکی بالارده به بازار عرضه شد، این امکان را در اختیار توسعه‌دهندگان قرار می‌دهد تا نظری گذرا به کارکرد فیوژا داشته باشند.

علاوه بر موارد فوق، امکان اجرای این سیستم‌عامل در برخی از گوشی‌های هوشمند اندرویدی نیز فراهم است؛ البته برای اجرای این سیستم‌عامل باید کد را به مرحله‌ای برسانید که اجازه‌ی نصب را به شما بدهد.

فعلا، باتوجه به این موضوع که فیوژا در مراحل اولیه توسعه‌ قرار دارد، از بسیاری از ویژگی‌های موردنیاز محروم است و رابط‌کاربری آن نیز از مشکلات ریز و درشت بسیاری رنج می‌برد؛ البته این موضوع امری عادی و مسلم است؛ زیرا گوگل هنوز این سیستم‌عامل را برای عرضه‌ی عمومی آماده نکرده است.

با نگاه به ویدیوهای موجود از این سیستم‌عامل در یوتیوب، نمی‌توان به جمع‌بندی کلی‌‌ درباره‌ی آن رسید. رابط‌کاربری فیوژا در کلاس کامپیوترهای دسکتاپ سردرگم‌کننده و دست‌ و‌ پا گیر است؛ اما همانطور که پیش‌تر به آن اشاره کردیم، هنوز برای نتیجه‌گیری درباره‌ی فیوژا، بسیار زود است.

ابوالفضل بهرام زندی مشهور به بهرام زند (متولد شهریور ۱۳۲۸ - درگذشته‌ی ۱۸ فروردین ۱۳۹۷) یکی از بهترین دوبلور‌های ایران بود. زند از دوران دبیرستان به صدای خوبش پی برد و از آن دوران به فکر دوبله افتاد. با اینکه او برای مدتی معلم هم بود، اما از ۱۸ سالگی پیگیر کار دوبله شد. او پس از ورود به حرفه‌ی دوبله یک سال تمام مشغول کسب تجربه بود و بنابه اعلام خودش در برنامه دورهمی، در سال اول در هر فیلم شاید فقط یک کلمه به او می‌رسید. 

بهرام زند از سال ۱۳۵۸ نیز به عنوان مدیر دوبلاژ در پروژه‌های بسیاری کار کرد. بهرام زند در طول فعالیتش به جای هنرپیشه‌های زیادی سخن گفته است؛ هنرپیشه‌های مطرحی مانند جرمی برت، مل گیبسون، رابرت دنیرو، جرج کلونی، راسل کرو، بروس ویلیس، جان تراولتا و دنیل دی لوییس چندتا از بازیگرانی هستند که بهرام زند در سمت صداپیشه به اجرای نقش‌شان پرداخته است.

از معروف‌ترین و به یادماندنی‌ترین صداپیشگی‌های او می‌توان به صداپیشگی شخصیت شرلوک هلمز با بازی جرمی برت اشاره کرد. شخصیتی که در طول پخش از تلویزیون یک‌بار هم صداپیشه‌اش عوض شد، اما صدای بهرام زند بدون شک آشناترین صدا برای این شخصیت محسوب می‌شود. 

به گفته زند: دوبله «شرلوک هلمز» به گونه‌ای بود که انجمن دوست‌داران شرلوک هلمز از انگلستان با ارسال کتاب هایی از من تقدير کردند.

او در رابطه با اجرای نقش شرلوک هلمز نیز چنین گفت: يادم می‌آيد که در يکی از قسمت‌ها، او روی صندلی نشسته بود و فردی کفشش را واکس می‌زد. او ملودی را می‌گرفت و اجرا می‌کرد تا از طريق آن مطلبی را کشف کند. انجام اين عمل بسيار سخت بود، اما «برت» بسيار هنرمندانه در اين صحنه عمل کرد. من هم سعی کردم در دوبله، اين کيفيت را حفظ کنم.

طبق اعلام خود مرحوم زند در برنامه دورهمی، صداپیشگی راسل کرو در فیلم «گلادیاتور» (Gladiator)، نقش موردعلاقه‌ی خودش محسوب می‌شود. او پس از گلادیاتور، صداپیشه‌ی راسل کرو در فیلم‌های «رابین هود»(Rabin Hood) و «مردان خوب» (The Nice Guys) هم بود. 

مرحوم زند تاکنون چندین بار به اجرای نقش جرج کلونی در فیلم‌هایی چون «جاذبه»(Gravity)، «بخوان و بسوزان»(Burn After Reading)، «کلاه چرمی‌ها»(Leather Heads)، «مایکل کلیتون» (Michael Clayton) و «بالا در آسمان» (Up in the air) پرداخته است. 

صدای بهرام زند به گونه‌ای بود که به راحتی از پس اجرای بازیگران جوان‌تر از خودش هم برمی‌آمد. برای نمونه او صداپیشگی کاراکتر جیمز باند با بازی دنیل کریگ را برای دو فیلم «کازینو رویال» (Casino Royale) و «اسپکتر» (Specter) برعهده داشته است. او با ایفای نقش‌های دنیل دی لوئیس هم غریبه نبود و در فیلم‌هایی مانند «دار و دسته‌ی نیویورکی‌ها» (Gangs of new york) و «خون به پا خواهد شد» (There will be blood) به اجرای صدای این بازیگر پرداخت. به هیچ عنوان نمی‌توان از صداپیشگی بی نظیر او در نقش لئون، در فیلم «لئون حرفه‌ای» (Leon the Professional) چشم پوشی کرد.

بهرام زند در سال ۱۳۶۲ نیز به ایفای نقش در فیلم «میرزا کوچک خان» پرداخت. او علاوه بر صداپیشگی در چندین پروژه به عنوان مدیر دوبلاژ حضور داشته است. فیلم‌هایی چون «شجاع دل» (BreaveHeart)، «گلادیاتور» و «خون به پا خواهد شد» از جمله فیلم‌هایی بودند که مدیریت دوبله‌شان بر عهده‌ی مرحوم زند بوده است. او همچنین در سریال‌هایی مانند «بیست و چهار» (24)، «مدار صفر درجه»، «امام علی» و «شرلوک هلمز» به عنوان مدیر دوبله فعالیت کرده است.

بهرام زند یک‌بار در برنامه‌ی «جادوی صدا» نیز به عنوان داور حضور داشته است. او همچنین در سه مستند «ایران-مشهد»، «سفره‌های بهشتی» و «مطبخ سرکار فیض، آثار» به عنوان صداپیشه حضور داشته است. مرحوم زند فیلم «قطار افسارگریخته» (Runaway Train) را به عنوان یکی از تاثیرگذارترین فیلم‌های زندگی‌اش شمرده است. او در برنامه‌ی دورهمی دیالوگ زیر را در رابطه با این فیلم یادآور شد: هیچ موجود وحشی نیست که بویی از شفقت نبرده باشد و من بویی از شفقت نبردم. ببخشید؛ چون یک انسانم.

مرحوم زند معتقد بود تا زمانی که حرفی برای گفتن داشته باشد، می‌خواهد در صنعت دوبله بماند در غیر این‌صورت باید خارج شود. بهرام زند صدا را به عنوان انرژی ماندگار توصیف کرد. او همچنین از منوچهر اسماعیلی به عنوان یکی از دوبلورهای مورد تحسین‌اش یاد کرده است. بهرام زند مدت زیادی با بیماری سرطان معده مبارزه کرد و سرانجام در ۱۸ فروریدن ۱۳۹۷ در منزل خودر در اثر سکته قلبی در سن ۶۸ سالگی از دنیا رفت. در ادامه نیز به مرور فعالیت‌های هنری او در سمت صداپیشه می‌پردازیم:

وضعیت بدن در هنگام خواب می‌تواند تأثیر قابل توجهی بر کیفیت خواب بگذارد و در طول روز اثرگذار باشد.

گاهی اوقات با این‌که ۸ ساعت خواب کامل داریم، باز هم کسل و خسته از خواب بیدار می‌شویم. کارشناسان این شرایط را به وضعیت بدن در هنگام خواب نسبت می‌دهند. هر چند خوابیدن به پشت بهترین حالت ممکن برای خواب است با این حال راحتی ما حرف اول را می‌زند.


هیچ شکی نیست که خواب اهمیت فوق‌العاده زیادی دارد. اما همه چیز در خواب کافی خلاصه نمی‌شود. برنامه‌ریزی برای تنظیم ساعت بدن یا ریتم شبانه‌روز هم در این میان باید در نظر گرفته شود. وقتی افراد به این موارد توجه نمی‌کنند، نتیجه‌ این می‌شود که روز خود را با خستگی شروع کنند و به‌سختی تمرکز لازم را در انجام وظایف کاری داشته باشند. گاهی اوقات به‌ موقع می‌خوابید و ۸ ساعت خواب لازم را هم دارید؛ اما باز هم خسته و عصبی هستید. به‌گفته‌ی کارشناسان خواب، این مشکل ریشه در طرز خوابیدن دارد.

شبلی هریس، کارشناسی پزشکی خواب و استاد کالج پزشکی آلبرت انیشتین، در این خصوص می‌گوید: اگر نمی‌توانید وضعیت خواب خود را تغییر دهید، راهکارهایی برای اصلاح آن وجود دارد.

بنا به گزارش بنیاد ملی خواب، اکثر افراد عادت دارند به پهلو بخوابند؛ درحالی‌که این روش خوابیدن می‌تواند باعث بروز درد در ناحیه‌ی کمر و کتف شود. از طرفی خوابیدن به پهلوی راست می‌تواند سوزش معده‌ را شدیدتر کند. علت آن است که در ناحیه‌ی مری، ماهیچه‌ای وجود دارد که اسید را داخل معده نگه می‌دارد. هنگامی که به راست می‌خوابید، موقعیت این ماهیچه جابه‌جا می‌شود و اسید از معده خارج و وارد حلق خواهد شد و به این ترتیب احساس سوزش می‌کنید. در صورتی که اگر به سمت چپ بخوابید، این عضله شکاف موجود را حفظ می‌کند.

بنابراین در صورت داشتن مشکل سوزش معده، سعی کنید به پهلوی چپ بخوابید. از طرفی، در صورت خوابیدن به پهلوی چپ، برای پشتیبانی مناسب از سر، نیاز به بالش‌های قطور دارید. ضمن این‌که برای حمایت از عضلات کمر هم بهتر است یک بالش بین زانوهای خود قرار دهید. طبیعتا بدترین حالت خواب برای افراد، خوابیدن روی شکم است. حدود ۷ درصد افراد به این شیوه می‌خوابند. این شکل خوابیدن روی تمام قسمت‌های بدن شما فشار وارد می‌کند. به این ترتیب، پس از بیدار شدن احساس خستگی و سوزنی شدن بدن دارید. ضمن این‌که خوابیدن روی شکم خطر دردهای مفصلی را افزایش می‌دهد که برای این منظور باید از یک بالش صاف‌تر برای کاهش درد گردن استفاده کنید.

در حالت کلی بهترین حالت، خوابیدن به پشت است که حدود ۸ درصد افراد در این وضعیت می‌خوابند. این حالت بهترین حالت برای کاهش درد است و چون سر در بالای سینه قرار می‌گیرد، مشکل سوزش معده ایجاد نخواهد شد.البته خوابیدن به پشت، احتمال خروپف را هم افزایش می‌دهد. اگر مشکل وقفه‌ی تنفسی در خواب (آپنه ی خواب) دارید، خوابیدن به پشت چندان توصیه نمی‌شود.
چنانچه دوست دارید سبک خوابیدن خود را تغییر دهید، می‌توانید دو بالش در دو طرف بدن و یک بالش بین زانوهای خود قرار دهید. این راهکار باعث می‌شود که کم‌تر در خواب جابه‌جا شوید! چنانچه این روش جواب نداد، می‌توانید یک توپ کوچک تنیس در داخل پیراهن خود بگذارید. به این ترتیب هنگام قرار گرفتن در وضعیت نادرست احساس ناراحتی می‌کنید و سریع به حالت مناسب برمی‌گردید.

در بیشتر موارد توصیه می‌شود که به پشت بخوابید؛ اما باز هم ملاک انتخاب وضعیت خواب، راحتی افراد است. چنانچه حالت انتخابی شما باعث بروز درد یا ناراحتی شود، قطعا بر کیفیت خوابتان تأثیر خواهد گذاشت. بنابراین اگر متوجه شدید پس از بیدار شدن از خواب احساس خستگی و کسالت دارید؛ سعی کنید موقعیت خواب خود را تغییر دهید و شاید موفق شدید یک بیداری راحت و دل‌پذیر را تجربه کنید!

رشد سریع فراگیر شدن استفاده از تلفن‌های همراه هوشمند از یک سو و نقش کلیدی خدمات مالی در زندگی روزمره مردم از سوی دیگر، منجر به ارائه و گسترش خدمات مالی بر بستر تلفن همراه در کشور شده است. تعداد اپلیکیشن‌هایی که اکنون خدمات مالی در ایران ارائه می‌دهند کم نیست و با وجود گسترده بودن حوزه‌های خدمات مالی، تقریباً اکثر آن‌ها روی خدمات پرداخت و اندکی هم روی خدمات بانکی متمرکز هستند و به همین دلیل اغلب یکسری خدمات مالی یکسان ولی با محیط کاربری متفاوت را در اختیار کاربران قرار می‌دهند. مسلماً ارائه سرویس‌های مشابه باعث ایجاد رقابت بین این اپلیکیشن‌ها نمی‌شود. این موضوع باعث شده است هرکدام از این اپلیکیشن‌ها سرویس‌ها یا قابلیت‌های خاصی را به کاربران ارائه دهند که باعث ایجاد تمایز بین آن‌ها شود. به همین دلیل در این مطلب سعی داریم به شکلی مختصر ۱۲ اپلیکیشن پرداخت را با یکدیگر ازلحاظ کارایی، تعداد دانلود و تعداد کاربر فعال مقایسه کنیم که اغلب متعلق به شرکت‌های PSP یا شرکت‌های بزرگ هستند و از همین رو در گزارش جداگانه در آینده دیگر اپلیکیشن‌های فعال در حوزه پرداخت که توسط تیم‌های استارت‌آپی به بازار ارائه شده‌اند را معرفی خواهیم کرد.

لازم به ذکر است که برای بررسی دقیق‌تر و صحیح‌تر جایگاه این اپلیکیشن‌ها بهتر بود به جای تعداد دانلود و تعداد کاربر، آمار دقیقی از تعداد و میانگین مبلغ تراکنش‌های روزانه یا ماهانه این اپلیکیشن‌ها را منتشر می‌کردیم که با توجه به عدم دسترسی به این اطلاعات، در دسترس‌ترین آماری که می‌توانستیم به آن ارجاع دهیم، تعداد دانلود و تعداد کاربر فعال است که برای آن نیز مرجع جامع و کاملی در دست نداشتیم و بخشی از آمار را از مارکت‌هایی مثل گوگل‌پلی و کافه بازار دریافت کردیم و آمار نهایی را بر مبنای خوداظهاری از خود شرکت‌ها دریافت کردیم و با این حال نیز برخی از شرکت‌ها از ارائه این آمار خودداری کردند که دغدغه‌های آن‌ها نیز قابل‌احترام است. این آمارها حداکثر در تاریخ ۱۸ شهریورماه ۹۶ دریافت شده‌اند لذا آخرین تغییرات بعدازاین تاریخ تا زمان انتشار در این گزارش لحاظ نشده است.

اپلیکیشن‌هایی که در این مطلب مورد مقایسه قرار می‌گیرند به ترتیب حروف الفبا شامل اپلیکیشن «آپ» شرکت آسان پرداخت پرشین، «آوا پرداخت» شرکت فن‌آوا کارت، «ایوا» شرکت پرداخت الکترونیک سداد، «بله» شرکت داده ورزی سداد، «پات» شرکت کارت اعتباری ایران کیش، «تاپ» شرکت تجارت الکترونیک پارسیان، «جیرینگ‌پی» شرکت جیرینگ، «سروش» شرکت توسعه فناوری رسانه سروش، «سکه» شرکت به‌پرداخت ملت، «سه‌سوت» شرکت پرداخت الکترونیک سامان، «هف‌هشتاد» شرکت پرداخت نوین آرین و «همراه کارت» شرکت تجارت الکترونیکی ارتباط فردا هستند.

 

اولین اپلیکیشنی که سراغش می‌رویم اپلیکیشن «آپ» شرکت آسان پرداخت پرشین است که هر چند با منطق حروف الفبا در ابتدای فهرست ما قرار گرفته است ولی آمارها نشان می‌دهد پردانلودترین و پرتراکنش‌ترین اپلیکیشن حوزه خدمات مالی در کشور است. می‌توان گفت آپ در بین مردم نیز شناخته‌شده‌ترین اپلیکیشن پرداختی است و با ورودش به بازار در پاییز سال ۹۳، از اولین شرکت‌هایی بود که در حوزه اپلیکیشن موبایلی به شکلی جدی ورود کرد و همین امر نیز باعث شد بخش زیادی از بازار را به خاطر پیشرو بودنش در دست بگیرد.

تاکنون اپلیکیشن آپ حدود ۲ میلیون دانلود در کافه بازار و حدود ۵۰۰ هزار دانلود در گوگل‌پلی داشته و با توجه به ادعای شرکت آسان پرداخت، این اپلیکیشن تاکنون مجموعاً ۷ میلیون دانلود و ۳ میلیون و ۵۰۰ هزار کاربر فعال دارد. علاوه بر این‌ها، اپلیکیشن آپ روزانه بیش از ۲۰ هزار دانلود، بیش از پانصد هزار تراکنش و بیش از ۱۸۰ هزار تراکنش کارت به کارت دارد که تاکنون ۱۷ بانک از سرویس کارت به کارت روی آپ پشتیبانی می‌کنند.

اپلیکیشن آپ روی سیستم‌عامل‌های اندروید و iOS قابل‌نصب است و برخی از مهم‌ترین خدماتی که این اپلیکیشن ارائه می‌کند «خرید اینترنت»، «خرید شارژ»، «پرداخت قبوض»، «نیکوکاری»، «خرید سیم‌کارت آپتل»، «خرید بیمه» و «کارت به کارت» است که بنا بر خبرهای منتشر شده تا پیش از زمان نوشتن این مطلب، قرار است سرویس‌های خاص‌تری مانند خرید بلیت قطار و هواپیما و حتی رزرو هتل نیز به آن اضافه شود. ظاهر ساده و ترکیب رنگ خاص اپلیکیشن آپ باعث شده است تا کاربران حس خوبی را در هنگام کار با این اپلیکیشن داشته باشند. منوی اصلی این برنامه دو صفحه‌ای است و آیکون‌های هر خدمت به دلیل طراحی فلت و رنگ سفید پس‌زمینه آن از استقلال خوبی برخوردار هستند. کار با آپ بسیار راحت است و از سرعت خوبی برخوردار است.

 

«آوا پرداخت» اپلیکیشن شرکت فن‌آوا کارت است که ۱۰ خردادماه ۹۶ به بازار ارائه شد. این اپلیکیشن تاکنون بیش از ۵ هزار دانلود در کافه بازار داشته است و با توجه به ادعای شرکت، «آوا پرداخت» بیش از ۲۰ هزار کاربر فعال دارد.

مهم‌ترین خدماتی که این اپلیکیشن ارائه می‌دهد «خرید شارژ»، «خرید اینترنت»، «پرداخت قبوض» و «نیکوکاری» است. ناگفته نماند مواردی مانند «عوارض شهرداری»، «پرداخت جریمه»، «طرح ترافیک» و «بیمه» نیز در منوی این اپلیکیشن دیده می‌شود که در صورت کلیک کردن با پیام «این سرویس به‌زودی راه‌اندازی می‌شود» مواجه می‌شوید. همچنین آوا پرداخت جزو معدود اپلیکیشن‌هایی است که خدمت «کارت به کارت» را هنوز روی اپلیکیشن خود راه‌اندازی نکرده است.

اپلیکیشن آوا پرداخت هر چند روی دو سیستم‌عامل اندروید و iOS قابل‌نصب است ولی با دو نسخه کاملاً متفاوت ازلحاظ گرافیکی و فضای کاربری مواجه می‌شوید که ممکن است کاربر را ازلحاظ اطمینان کمی دچار تردید کند. هر چند در نسخه iOS شبیه به «آپ» طراحی شده است ولی در نسخه اندروید با خلاقیتی که داشته است، مسئله دو صفحه‌ای شدن منو را حل کرده است.

 

«ایوا» اپلیکیشن شرکت پرداخت الکترونیک سداد است که آذرماه سال ۹۵ در بیست‌ودومین نمایشگاه الکامپ رونمایی و به بازار ارائه شد. در همان ابتدا تأکید بر این بود که ایوا اپلیکیشن پرداخت مبتنی بر تعاملات اجتماعی و بازی است و رویکرد اصلی در طراحی این اپلیکیشن ایجاد فضایی شاد و سرگرم‌کننده در حوزه نرم‌افزارهای پرداخت بوده است که بعد از یک وقفه چندماهه، کار توسعه این اپلیکیشن به تازگی دوباره از سر گرفته شده است.

ایوا قابل‌نصب روی سیستم‌عامل‌های اندروید و iOS است و در حال حاضر این اپلیکیشن بیش از ۱۰ هزار دانلود در کافه بازار و حدود ۵ هزار دانلود در گوگل‌پلی داشته است. با این وجود ایوا به تازگی کمپینی را آغاز کرده است که هر چند این شرکت هنوز آمار دقیقی از تعداد کاربران این اپلیکیشن بعد از شروع این کمپین ارائه نکرده ولی شنیده‌های غیررسمی حاکی از این است که در حال حاضر ایوا با شروع کمپین تازه خود به بیش از ۷۰۰ هزار کاربر رسیده است و این تعداد با ادامه این کمپین نیز همچنان در حال افزایش است.

در اپلیکیشن ایوا که شامل سه بخش «پرداخت»، «پاتوق» و «بازی» است می‌توانید علاوه بر دارا بودن یک اپلیکیشن پیام‌رسان، خدمات پرداخت و بازی را نیز در یک اپلیکیشن واحد داشته باشید. درواقع ایوا ترکیبی از بازی، شبکه اجتماعی و پرداخت الکترونیک است و این سه محیط در کنار هم به‌گونه‌ای قرار گرفته‌اند تا کاربر بتواند تجربه‌ای متفاوت از تفریح، خرید و تعامل با دوستانش را داشته باشد هر چند بخش بازی این اپلیکیشن هنوز آن‌طور که انتظار می‌رفت، خود را نشان نداده است ولی شنیده‌ها حاکی است که تغییرات جدی برای بهبود در راه است. با این وجود، علاوه بر بخش بازی در تمام قسمت‌های اپلیکیشن ایوا سعی شده از عنصر بازی‌گونه‌سازی یا همان Gamification نیز استفاده شود تا کاربر تجربه متفاوتی را داشته باشد.

از مهم‌ترین خدماتی که در بخش «پرداخت» این برنامه وجود دارد و باعث ایجاد تمایز بین این اپلیکیشن با اپلیکیشن‌های پرداخت دیگر شده است، خدمت «پرداخت عوارض خروج از کشور» است؛ در واقع می‌توان گفت ایوا اولین اپلیکیشن پرداختی و تاکنون تنها اپلیکیشنی است که این خدمت را ارائه می‌دهد که با توجه به محدود بودن دیگر بسترهای پرداخت عوارض خروج از کشور، می‌تواند یک نقطه تمایز قوی برای این آپ باشد. علاوه بر این سرویس، در قسمت پرداخت، سرویس‌های دیگری همچون «پرداخت قبوض»، «پرداخت جریمه خودرو»، «خرید بدون حضور کارت بانکی» و «شارژ تلفن همراه» نیز به چشم می‌خورد.

 

اپلیکیشن پیام‌رسان «بله» با حمایت شرکت داده ورزی سداد که یکی از شرکت‌های بزرگ فناوری اطلاعات بانکی دولتی ایران است از اواسط سال ۹۵ به بازار ارائه شده است؛ در تاریخ ۲۷ اسفندماه ۹۵ نسخه جدیدی از این پیام‌رسان در دسترس کاربران قرار گرفت که خدمات مالی نیز به آن اضافه شده بود و با وجود اینکه ذاتاً یک اپلیکیشن پیام‌رسان است ولی به خاطر همین خدمات مالی در فهرست معرفی ما قرار گرفته است.

اپلیکیشن بله قابل‌نصب روی سیستم‌عامل‌های اندروید و iOS است و با توجه به ماهیت پیام‌رسان بودنش، دارای نسخه وب نیز هست. اپلیکیشن بله در حال حاضر بیش از ۵۰ هزار دانلود در کافه بازار و حدود ۵۰ هزار دانلود در گوگل‌پلی دارد و با توجه به ادعای شرکت داده‌ورزی سداد، این پیام‌رسان در حال حاضر ۲۵۰ هزار دانلود و ۵۰ هزار کاربر فعال دارد و تاکنون حدود ۱۳ هزار کانال و ۱۲ هزار گروه در این اپلیکیشن شکل گرفته است.

اپلیکیشن بله تمام امکانات یک پیام‌رسان را داراست ولی امکانات بله تنها به اینجا ختم نمی‌شود و محدود به امکانات ارتباطی یک پیام‌رسان معمولی نیست؛ بلکه این اپلیکیشن به کاربران این امکان را می‌دهد که در همان فضای گفتگو و ارتباط با دیگران، بتوانند برخی امور بانکی و پرداختی خود را نیز انجام دهند.

این اپلیکیشن امکانات «خرید شارژ»، «پرداخت قبض» و «کارت به کارت» را نیز دارا است و ۷ بانک در سرویس انتقال کارت به کارت بله پشتیبانی می‌شوند ولی امکان پرداخت قبض یا خرید شارژ در این اپلیکیشن با هر کارت بانکی شتابی امکان‌پذیر است. بله علاوه بر خدمات پرداخت ذکر شده دارای خدمتی است که باعث تمایز آن با دیگر اپلیکیشن‌های پرداخت شده است و آن هم امکان «درخواست پول ثابت و یا متغیر» است.

 

«پات» اپلیکیشن پرداختی شرکت کارت اعتباری ایران کیش است که در اردیبهشت‌ماه سال ۹۵ به بازار ارائه شد. این اپلیکیشن در حال حاضر بیش از ۱۰ هزار دانلود در کافه بازار و حدود یک هزار دانلود در گوگل‌پلی دارد و قابل‌نصب روی سیستم‌عامل اندروید و iOS است. با توجه به اینکه ایران کیش در حوزه کارت‌خوان فروشگاهی از پیشروهای بازار است، روی اپلیکیشن تمرکز ویژه‌ای نداشته و به تازگی اولین کمپین جدی روی اپلیکیشن پات را آغاز کرده است و هنوز آماری از تعداد دانلودها و کاربران این اپلیکیشن اعلام نشده است.

این اپلیکیشن علاوه بر دارا بودن خدمات پرداخت، امکان ایجاد کیف پول موبایلی (پِی‌پات) را به کاربران می‌دهد. کیف پول پِی‌پات که از قابلیت‌های این اپلیکیشن محسوب می‌شود به‌راحتی امکان پرداخت با استفاده از رمز و بدون استفاده از رمز را به کاربران می‌دهد.

خدمات پرداختی که در این اپلیکیشن وجود دارد شامل «پرداخت قبض»، «خرید شارژ»، «کارت به کارت»، «پرداخت بدون حضور کارت بانکی» و «کیف پول پِی‌پات» است. ایران کیش قصد دارد با توجه به زیرساخت‌هایی که دارد یک اکوسیستم پرداختی ایجاد کند که در این اکوسیستم کیف پول پی‌پات نقش پررنگی خواهد داشت. پات در بخش «کارت به کارت» که به‌تازگی روی آن فعال شده است، ۵ بانک را پشتیبانی می‌کند.

 

«تاپ» اپلیکیشن پرداخت شرکت تجارت الکترونیک پارسیان است. این اپلیکیشن قابل‌نصب روی سیستم‌عامل‌های اندروید و iOS است و تاکنون بیش از ۱ میلیون دانلود در کافه بازار و حدود ۵۰۰ هزار دانلود در گوگل‌پلی داشته است.

اپلیکیشن تاپ علاوه بر ارائه تمامی سرویس‌های پایه پرداختی ازجمله پرداخت قبوض، خرید شارژ، کارت به کارت، نیکوکاری و … دارای یک مزیت رقابتی با دیگر اپلیکیشن‌های پرداخت است و آن هم خدمت «استعلام بدهی و پرداخت خط تلفن ثابت» است. خدمات پرداختی که در این اپلیکیشن وجود دارد شامل «پرداخت قبض»، «کارت به کارت»، «خرید شارژ»، «پرداخت جریمه خودرو»، «خرید طرح ترافیک» و «خرید بسته اینترنت» است و در بخش کارت به کارت، تاکنون ۱۲ بانک را پشتیبانی می‌کند. با وجود اینکه اپلیکیشن تاپ از فروردین‌ماه ۹۶ ورود جدی خود به بازار را داشت ولی به دلیل کمپین‌های متعددی که دنبال کرد، توانست با سرعت خیلی زیادی نسبت به رقبا در بازار رشد کند.

 

اپلیکیشن پرداخت جیرینگ یا همان «جیرینگ‌پی» قابل‌استفاده برای مشترکین تمامی اپراتورهاست. «جیرینگ‌پی» قابل‌نصب روی سیستم‌عامل‌های اندروید و iOS است و از ویژگی‌های این اپلیکیشن این است که به‌صورت آفلاین نیز امکان انجام فرآیندهای پرداختی را دارد؛ در واقع این اپلیکیشن خود را این‌گونه معرفی می‌کند: «اپلیکیشن جامع پرداخت برای تمام اپراتورها به‌صورت آفلاین و آنلاین».

این اپلیکیشن به دو روش ازجمله «غیربانکی و بدون نیاز به اتصال به شبکه بانکی» از طریق کیف پول یا به «روش بانکی و از طریق کارت بانکی» به کاربران این امکان را می‌دهد که پرداخت‌های خود را انجام دهند.

خدمات پرداختی که در حال حاضر جیرینگ‌پِی ارائه می‌دهد شامل «خرید شارژ»، «نیکوکاری»، «پرداخت قبوض»، «خرید اینترنت»، «پرداخت جرائم و عوارض» و «خدمات اپراتوری» است.

ازلحاظ تجربه کاربری، کاربری ساده‌ای دارد و در تمام اپلیکیشن صرفاً از سه رنگ قرمز، سفید و خاکستری استفاده شده است که ازلحاظ بصری ترکیب رنگ خوبی است و منو نیز به شکلی دایره‌ای حول لوگوی جیرینگ قرار گرفته است.

 

اپلیکیشن «سروش» متعلق به شرکت توسعه فناوری رسانه سروش از زیرمجموعه‌های سازمان صداوسیما است. نسخه بتا اپلیکیشن سروش در بهمن‌ماه سال ۹۴ در اختیار کاربران قرار گرفت و بنا بر خبرهای شنیده شده، نسخه رسمی این اپلیکیشن آخر شهریورماه ۹۶ به بازار ارائه می‌شود.

این اپلیکیشن قابل‌نصب روی سیستم‌عامل‌های اندروید و iOS است؛ همچنین این اپلیکیشن پیام‌رسان دارای نسخه وب نیز هست. سروش در حال حاضر بیش از ۲۰۰ هزار دانلود در کافه بازار و حدود ۱۰۰ هزار دانلود در گوگل‌پلی دارد و با توجه به ادعای شرکت، این اپلیکیشن تاکنون بیش از یک میلیون و ۴۵۰ هزار کاربر دارد که می‌توان گفت در حوزه پیام‌رسان، از پردانلودترین اپلیکیشن‌های پیام‌رسان ایرانی است. همچنین تاکنون حدود ۱۲۵ هزار گروه و ۱۵۰ هزار کانال UGC در این اپلیکیشن شکل گرفته است. سروش که در واقع یک اپلیکیشن پیام‌رسان و یک کانال تعاملی است، فعالیت‌هایی را در زمینه پرداخت نیز شروع کرده است که در زمان تهیه این مطلب تنها خدمت پرداختی که این اپلیکیشن ارائه می‌دهد، خدمت «خرید شارژ» است؛ با توجه به صحبت‌هایی که با مدیران اپلیکیشن سروش داشتیم، در نسخه رسمی این اپلیکیشن، خدمت «پرداخت قبوض» نیز اضافه خواهد شد. خدمت دیگری که اپلیکیشن سروش ارائه می‌دهد، خدمت «خرید و فروش درون برنامه‌ای» است که با امکان پرداخت مستقیم کاربران می‌توانند کالای مورد نظر خود را خریداری کنند و یا فروشگاه محصولات خود را راه‌اندازی کنند و بیش از ۲۰ کانال نیز از خدمت پرداخت این اپلیکیشن استفاده می‌کنند.

 

اپلیکیشن سکه یا همان «سامانه کیف همراه» اپلیکیشن شرکت به‌پرداخت ملت است که بزرگ‌ترین و پرتراکنش‌ترین شرکت PSP کشور است. این اپلیکیشن قابل‌نصب روی سیستم‌عامل‌های اندروید و iOS است. سکه در حال حاضر بیش از ۲۰ هزار دانلود در کافه بازار و حدود ۱۰ هزار دانلود در گوگل‌پلی دارد و با توجه به ادعای شرکت به‌پرداخت ملت، این اپلیکیشن تاکنون ۷۰ هزار دانلود و ۶۱ هزار کاربر فعال دارد.

اپلیکیشن «سکه» دارای خدمات پرداختی ازجمله «خرید شارژ»، «پرداخت قبض»، «کارت به کارت»، «پرداخت جریمه خودرو» و «پرداخت بدون حضور کارت بانکی» است. در واقع اپلیکیشن سکه جزو اولین اپلیکیشن‌هایی بود که سرویس پرداخت موبایلی مبتنی بر NFC را روی اپلیکیشن خود ارائه کرد. این قابلیت، روش جدید خرید از کارت‌خوان‌های فروشگاهی مجهز به NFC شرکت به‌پرداخت ملت بدون همراه داشتن کارت است. هر چند تاکنون به‌پرداخت حرکت جدی تبلیغاتی روی توسعه این اپلیکیشن انجام نداده است ولی با توجه به پتانسیل‌هایی که به‌پرداخت دارد این اپلیکیشن می‌تواند رقیب جدی برای اپلیکیشن‌های مطرح باشد.

 

«سه‌سوت» برنامه موبایلی سامانه #۷۲۴* شرکت پرداخت الکترونیک سامان یا همان سپ است. اولین نسخه از سه‌سوت آذرماه سال ۹۳ به بازار ارائه شد و در تابستان ۹۴ نسخه بعدی این اپلیکیشن با قابلیت استفاده از اینترنت ارائه شد. همچنین نسخه iOS این اپلیکیشن در آذرماه ۹۴ به بازار عرضه شد و در مردادماه ۹۶ نیز نسخه جدید «سه سوت» در اختیار کاربران قرار گرفت. اسم این اپلیکیشن به دلیل «پرداخت ساده و سریع» انتخاب شده است و همان‌طور که از اسم این اپلیکیشن پیداست، قرار است تمام خدماتی که می‌توانید از طریق این برنامه انجام دهید، در عرض سه سوت انجام شوند. سه‌سوت تاکنون بیش از ۲۰۰ هزار دانلود در کافه بازار و حدود ۱۰۰ هزار دانلود در گوگل‌پلی داشته است.

خدمات پرداختی که در این اپلیکیشن وجود دارد شامل «کارت به کارت»، «خرید شارژ»، «نیکوکاری»، «پرداخت قبض»، «خرید بسته اینترنت»، «پرداخت جریمه خودرو» و «خرید طرح ترافیک» است. سه‌سوت در بخش خدمت کارت به کارت، ۷ بانک را پشتیبانی می‌کند. اپلیکیشن سه‌سوت از اپلیکیشن‌هایی است که از تجربه کاربری خوبی برخوردار است و کاربر با آن احساس راحتی می‌کند.

 

سامانه کد دستوری #۷۸۰* تحت پوشش هلدینگ تهران اینترنت و با همکاری شرکت پرداخت نوین آرین، اپلیکیشن هف‌هشتاد را ارائه کرده‌اند. در این اپلیکیشن کلیه خدماتی که در بستر USSD با کد #۷۸۰* ارائه می‌شود، با محیطی متفاوت مبتنی بر وب به کاربران ارائه می‌شود. اپلیکیشن هف‌هشتاد قابل‌نصب روی سیستم‌عامل‌های اندروید و iOS است.

این اپلیکیشن اکنون یک میلیون دانلود در کافه بازار و حدود ۵۰۰ هزار دانلود در گوگل‌پلی دارد و اطلاعات دقیق از مدیران این شرکت مبنی بر تعداد کاربران فعال این اپلیکیشن در دست نیست.

خدمات پرداختی که این اپلیکیشن ارائه می‌دهد شامل «خرید شارژ»، «انتقال وجه کارت به کارت»، «پرداخت قبض» و «خرید اینترنت» است. این اپلیکیشن در بخش «انتقال وجه کارت به کارت»، ۷ بانک را پشتیبانی می‌کند.

 

اپلیکیشن «همراه کارت» شرکت تجارت الکترونیکی ارتباط فردا حدود ۳ سال است که با ارائه خدمات مشابه، یکی از رقبای مطرح اپلیکیشن‌های پرداختی شرکت‌های PSP محسوب می‌شود. از همراه کارت می‌توان در تلفن‌های همراه و تبلت‌های هوشمند با سیستم‌عامل‌های Android و iOS استفاده کرد. این اپلیکیشن در حال حاضر بیش از ۲۰۰ هزار دانلود در کافه بازار و حدود ۱۰۰ هزار دانلود در گوگل‌پلی دارد و همراه کارت را می‌توان از اپلیکیشن‌های پیشرویی دانست که پیش از مطرح شدن اپلیکیشن شرکت‌های PSP، روی مفهوم اینکه یک اپلیکیشن مستقل که به مشتریان تمام بانک‌ها سرویس دهد، تمرکز داشت. تاکنون همراه کارت در بخش خدمت کارت به کارت، ۱۰ بانک را پشتیبانی می‌کند. در آخرین نسخه اپلیکیشن همراه کارت، علاوه بر سرویس‌های رایج پرداختی، مجموعه‌ای از سرویس‌های خاص بانکی و پرداختی نیز ارائه شده است که از نقاط تمایز این اپلیکیشن به حساب می‌آید و ازلحاظ تجربه کاربری، یکی از پیشروترین نمونه‌های موجود در کشور به حساب می‌آید. سرویس‌های بانکی و پرداختی این اپلیکیشن در دو بخش «خدمات کارت» و «خدمات سپرده» ارائه می‌شوند. درواقع همراه کارت اولین اپلیکیشن مستقلی است که خدمات سپرده را نیز در اپ خود داراست.

خدماتی که در بخش «خدمات کارت» به کاربران ارائه می‌شود شامل «موجودی کارت»، «صورتحساب»، «انتقال وجه کارت به کارت»، «پرداخت قبوض»، «خرید شارژ» و «خرید بسته اینترنت» است؛ و خدماتی که در بخش «خدمات سپرده» ارائه می‌شوند شامل «موجودی حساب»، «دریافت صورتحساب»، «انتقال وجه»، «اطلاعات تسهیلات» و «محاسبه شبا» است.

چه بخواهیم و چه نخواهیم کانال ناامن USSD به پایان عمر خود رسیده است. حالا امروز نه و چهار ماه بعد. این روزها می‌گذرد. در این گزارش نگاهی انداخته‌ایم به مسیر پرپیچ و خمی که ussd از ابتدا تا امروز طی کرده است.

در دنیای امروز که به دنیای تکنولوژی‌ها معروف است، سیستم پرداخت و بانکداری نیز با تحولات شگرفی در ساختارهای پولی و مالی مواجه شده است. امروزه بیشتر صنایع به سمتی رفته‌اند که به شکلی از موبایل و مزایای مختلف آن به نفع خود بهره می‌برند. یکی از موفق‌ترین صنایع در دنیا، صنعت بانکداری و پرداخت الکترونیکی است که با حداکثر قوا سعی داشته تمام خدمات بانکی و پرداخت خود را به شیوه‌های گوناگون از طریق این بستر در دسترس مشتریان خود قرار دهد.

یکی از شیوه‌های پرداخت همراه استفاده از کدهای دستوری (کانال ussd) است که در غیاب بستر اینترنتی مناسب در حوزه تلفن همراه برای دریافت خدمات، در ایران به‌شدت گسترش یافته است، اما به‌دلیل اینکه در این کانال اطلاعات به‌صورت مناسب رمزنگاری نمی‌شود و اصطلاحا به شکل Plaintext منتقل می‌شوند، ناامن هستند. اخیرا نیز بخشنامه‌ای از سوی بانک مرکزی ابلاغ شد که در آن گفته شده بود تمامی تراکنش‌های ussd به‌جز پرداخت قبوض عمومی از این بستر حذف می‌شوند. مطابق این بخشنامه، اطلاعات حساس کارت مردم، نظیر رمز دوم آنها، نباید از مسیرهایی که فاقد رمزنگاری مناسب بوده و امکان ذخیره‌سازی یا مشاهده آن توسط عواملی غیر از بانک یا ارائه‌دهنده خدمات پرداخت وجود دارد، مبادله شوند. با این تغییر، نقش اپلیکیشن‌های پرداخت موبایلی شرکت‌های پرداخت و بانک‌ها پررنگ‌تر می‌شود. با توجه به این بخشنامه قرار بود از ۱۵ بهمن‌ماه این تغییرات اعمال شود که با توجه به مخالفت‌هایی که برای عملیاتی شدن این تغییرات به‌وجود آمد، اجرای این بخشنامه به شکل دیگری در حال پیگیری است. با اتفاق‌های پیش‌آمده، ussd نفس‌های آخر را می‌کشد و شاید بد نباشد یک بار دیگر نگاهی داشته باشیم به مسیری که این فناوری از ظهور تا سقوط طی کرده است.

 

می‌توان گفت از حدود سال ۸۵ بود که موضوع پرداخت موبایلی در کشور داغ شد و بانک‌ها و شرکت‌های پرداخت مختلف هر کدام با رویکردی متفاوت در این زمینه شروع به کار کردند. 

اولین شرکتی که به این فکر افتاد تا پرداخت موبایلی را با روشی امن و منطبق با استانداردهای مورد قبول بانک مرکزی در ایران راه‌اندازی کند، شرکت پرداخت الکترونیک سامان (سپ) بود.

در سال ۸۹ سپ به این نتیجه رسیده بود که می‌تواند از ussd به‌منظور انجام پرداخت موبایلی استفاده کند و برای این کار با اپراتورها به مذاکره پرداخت، اما اپراتورهای کشور همکاری لازم را با این مجموعه نکردند و به همین دلیل پرداخت الکترونیک سامان برای اولین بار این کار را با همکاری شرکت کوچکی در کیش پیاده‌سازی کرد که برای محدوده جزیره کیش خدمات اپراتوری موبایل انجام می‌داد؛ بنابراین در آن زمان شرکت پرداخت الکترونیک سامان تنها دارنده مجوز بانک مرکزی در حوزه ارائه خدمات پرداخت تلفن همراه با تکنولوژی ussd بود.

 

مدل ارائه‌شده توسط پرداخت الکترونیک سامان، مدلی امن و مناسب برای ارائه خدمات پرداخت الکترونیک بود و این روش از نظر امنیتی کاملا توسط بانک مرکزی مورد قبول واقع شد و استاندارد امنیتی PCI-DSS را تا حد بسیار مطلوبی پوشش می‌داد؛ بنابراین ussd که سپ در سال ۸۹ راه‌اندازی کرد با ussdهایی که امروزه می‌شناسیم بسیار متفاوت بود. یکی از علل امنیت بالای آن نیز این بود که هر کاربر برای استفاده از این بستر باید یک بار به شکل اینترنتی شماره همراهش را به‌همراه برخی اطلاعات کارت بانکی، همچون شماره کارت در یک سامانه ثبت می‌کرد و هنگام استفاده از این تکنولوژی روی موبایل، دیگر لازم نبود اطلاعات حساس بانکی خود را ارسال کند؛ بلکه این اطلاعات حساس صرفا با شناسایی شماره موبایل کاربر، از مرکز داده فراخوانده می‌شد.

 

اما پس از سپ دیگر رقبا نیز وارد میدان شدند و برای افزایش تعداد کاربران خود و گرفتن سهم بازار، قوانین بازی را بر هم زدند و از آنجا به بعد بود که ussd از مسیر امن بودن خارج شد؛ چرا که دیگر ارائه‌دهندگان بدون نیاز به پیش‌ثبت‌نام اطلاعات کارت بانکی در یک سامانه مجزا، قادر به استفاده مستقیم از این بستر با استفاده از اطلاعات حساس کارت بانکی خود بودند و این شد که این بستر ناامن، راهش را تا همین امروز نیز ادامه داد. بسیاری از متخصصان معتقدند بانک مرکزی به‌عنوان نهاد ناظر و قانون‌گذار باید در این مرحله ورود می‌کرد و اجازه نمی‌داد ussd از مسیر امن خودش خارج شود، اما این اتفاق نیفتاد.

از میان بانک‌ها نیز، اولین بانکی که بعد از شرکت پرداخت الکترونیک سامان، به سمت ارائه خدمت از طریق ussd آمد، بانک پاسارگاد بود. سال ۹۰، بانک پاسارگاد سیستم پرداخت همراه مبتنی بر بستر ussd خود را با همکاری شرکت ایرانسل راه‌اندازی کرد، اما اواخر خرداد ۹۱ بود که شرکت جیرینگ هم به‌سراغ ussd رفت و با همبانک به‌عنوان محصول مشترک بانک سینا، شرکت توسن و جیرینگ وارد دوران جدیدی شد. 

همبانک سینا آن زمان این‌گونه معرفی شد: «همبانک سینا بانکداری همراه مبتنی بر بستر ussd است و بدون نیاز به نصب هرگونه نرم‌افزار روی تمامی گوشی‌های تلفن همراه و فقط با گرفتن کد #۷۲۷* قابل ‌استفاده است و مشتریان می‌توانند با استفاده از این خدمت در هر زمان و مکان، حتی در خارج از ایران بدون هزینه رومینگ از خدمات انتقال وجه، پرداخت قبوض، خرید شارژ، دسترسی به اطلاعات حساب‌ها، مانده‌گیری، عملیات بین‌بانکی ساتنا و پایا، پرداخت اقساط تسهیلات و مدیریت چک و غیره بهره‌‌مند شوند.» 

ناگفته نماند همراه اول در ابتدا تا مدت‌ها اصرار داشت روش خود را پیاده کند و حاضر نبود با سپ به‌عنوان اولین شرکت پرداختی که پا به عرصه ussd گذاشته بود، بر سر همراه ۲۴ همکاری کند. از سال ۹۱ تا سال ۹۵ کمتر بانک یا شرکت ارائه‌دهنده راهکارهای پرداختی را می‌توان یافت که هوس ارائه این خدمات دم‌دستی و ناامن بر سرش نزده باشد.

 

بانک‌ها و شرکت‌های پرداخت در یک بازه زمانی و در یک چشم‌ و هم‌چشمی وحشتناک هزینه فراوانی را صرف توسعه روشی ناامن کردند که برنده واقعی آن، اپراتورهای مخابراتی بودند و بیشترین کاربرد آن هم فروش شارژ برای همین اپراتورها بود. در این بین حتما باید به قراردادهای ظالمانه اپراتورهای تلفن همراه با شرکت‌های پرداخت الکترونیکی نیز اشاره کرد که نفس بانک‌ها و شرکت‌ها را گرفته بود. شاید به‌دلیل همین قراردادهای یک‌طرفه بود که کمتر در بانک‌ها شاهد اعتراض به ایجاد محدودیت برای ussd بودیم و حداقل در این روزها شاهد تکاپوی تمام‌نشدنی شرکت‌های مخابراتی و زیرمجموعه‌های آنها هستیم.

 

در ادامه مسیر از سال ۹۱ به بعد، بستر ussd رشد قابل ‌توجهی را تجربه کرد و اکثر بانک‌ها و تقریبا تمام شرکت‌های پرداخت به‌ فکر راه‌اندازی خدمات بر بستر ussd افتادند. در واقع ارائه خدمات بانکی و پرداخت بر بستر کدهای ussd جایی بود که بانک‌ها به یکباره سعی کردند در آن ورود کنند و همه یک سرویس را فقط از روی هم کپی کردند؛ بدون اینکه هیچ‌کدام سرویس منحصربه‌فرد و تازه‌ای را ارائه کنند. تا جایی ارائه خدمت از طریق ussd بالا گرفت که دیگر بازار از این تعداد کد ussd اشباع شده بود و تعداد تراکنش‌های انجام‌شده این بستر در حال افزایش روزافزون بود؛ در این دوره بود که بانک مرکزی تازه متوجه اوضاع بد این بستر شد.

 

بانک مرکزی ایران در اولین قدم در ۲۰ خردادماه ۹۳ دریافت موجودی از طریق کدهای ussd را منوط به پرداخت کارمزد ۱۲۰ تومانی از سوی کاربر نهایی کرد تا حجم تراکنش‌های اعلام موجودی روی این بستر کاهش یابد. در قدم دوم نیز بانک مرکزی در نیمه مهرماه ۹۴ اقدام به ممنوعیت اعلام موجودی و خرید بر بستر ussd برای شرکت‌های پرداخت کرد و همزمان سقف حداکثر ۲۰۰ هزار تومان را برای پرداخت قبوض بر این بستر اعلام کرد که باعث شد دیگر هیچ سرویس بانکی‌ای روی این بستر ارائه نشود و تنها سرویس‌های پرداختی خرید شارژ و پرداخت قبوض بر این بستر ارائه شوند که در این‌ بین نیز تراکنش‌های خرید شارژ بسیار بیشتر از تراکنش‌های پرداخت قبض بود، به‌طوری‌ که عملا می‌توان بستر ussd را درگاه فروش شارژ دانست. سومین قدم بانک مرکزی نیز در سال ۹۵ بود که به‌منظور ارتقای سطح امنیت بستر ussd، سامانه پیوند را راه‌اندازی کرد که در آن صورت تمامی افرادی که قصد استفاده از خدمات ussd را داشتند، باید نسبت به اتصال شماره کارت خود به شماره تلفن همراه از طریق سامانه پیوند اقدام می‌کردند؛ در واقع بانک مرکزی قصد داشت تا با راه‌اندازی این سامانه، کاربران ussd، بتوانند بدون وارد کردن شماره کارت بانکی و به ‌بیان ‌دیگر بدون به خطر انداختن امنیت حساب بانکی خود، از کدهای ussd استفاده کنند؛ اما الزام به استفاده از این سامانه با جدیت لازم دنبال نشد و تغییر چشمگیری نداشت.

در همین بازه زمانی، چند ماه پیش بود که سر و کله تبلیغات #۳* در صداوسیما پیدا شد؛ این سرویس متعلق به شرکت توسکا که وابسته به یک اپراتور تلفن همراه است. این شرکت قصد داشت طی یک عملیات انتحاری و با انحصاری که در صداوسیما ایجاد کرده بود، سهم شرکت‌های پرداخت روی فروش شارژ تلفن همراه را در دست بگیرد. در حالی ‌که هر روز شاهد حجم گسترده تبلیغات این شرکت برای خدمات ussd هستیم، چندی پیش بانک مرکزی چهارمین قدم خود برای جلوگیری از ناامن بودن این بستر را برداشت و ماهیت این بخشنامه‌ این بود که از ۱۵ بهمن‌ماه ۹۶ تنها پرداخت قبوض عمومی از طریق این بستر امکان‌پذیر است و تراکنش‌های دیگر از روی آن حذف خواهد شد که این اقدام جدید بانک مرکزی حجم سنگینی از هجمه‌ها و مقابله‌ها را در پی داشت. این انتقادها بیشتر از طرف کسب‌وکارهای مبتنی بر ussd و اپراتورها دنبال شد و این شرکت‌ها شاکی شده‌ بودند که چرا به ‌یکباره بانک مرکزی چنین تصمیمی گرفته است، آن ‌هم بعد از پا گرفتن کسب‌وکارهایی که بر پایه این کانال فعالیت می‌کنند؛ هرچند تاریخچه مطرح‌شده نشان می‌دهد که اقدام بانک مرکزی ناگهانی نبوده و این محدودیت قدم‌به‌قدم انجام شده است و بانک مرکزی در طول سال‌های گذشته همواره به نهادهای بالادستی در خصوص ناامنی این بستر هشدارهای امنیتی داده است. اقدام جدید بانک مرکزی البته موافقانی هم داشت؛ آنهایی که به ussd به چشم یک کانال ناامن در پرداخت و بانکداری الکترونیکی می‌نگرند که اغلب فعالان نظام بانکی و پرداخت بودند که به‌خوبی از ناامنی این بستر آگاه هستند؛ اما در هر صورت ظاهرا اجرای این بخشنامه تا اردیبهشت‌ماه ۹۷ به تعویق افتاده است.

بسیاری از مدیران ارشد سیستم بانکی و پرداخت معتقد بودند که باید بانک مرکزی خیلی زودتر از اینها این تصمیم را برای بستر ussd می‌گرفت. به اعتقاد آنها شاید علت این تاخیر در چنین تصمیم‌گیری، فراگیر نبودن ابزارهای جایگزین مانند اپلیکیشن‌های موبایلی یا مشکلات گسترده عدم دسترسی به اینترنت همراه در کشور باشد و اما اکنون ‌که این چالش‌ها رفع شده‌اند و اپلیکیشن‌های پرداخت در اختیار مردم قرار گرفته‌‌اند، بانک مرکزی به این نتیجه رسیده است که دیگر ussd نمی‌تواند بستر قابل ‌اعتماد و اتکایی باشد و پتانسیل بالایی برای ایجاد چالش‌های امنیتی برای نظام بانکی کشور دارد.

 

موضوعی که واضح است اینکه چه بخواهیم و چه نخواهیم ussd رفتنی است و مخالفان حذف ussd خیلی نباید به ادامه زندگی این بستر امیدوار باشند؛ چراکه این قبری که بالای سرش گریه می‌کنند، مرده‌ای درونش نیست و دیر یا زود این بستر با نابودی مواجه خواهد شد؛ چراکه شاهد وجود اپلیکیشن‌هایی هستیم که همان خدمات را با امنیت بسیار بهتر و با رمزگذاری اطلاعات کارت کاربران در اختیار مشتریان قرار می‌دهند؛ آن هم با تجربه کاربری خیلی بهتر.

سالن همایش‌های برج میلاد میزبان یک جشن بلاک‌چین (BlockChain) بود. کیپ تا کیپ ۲۵۰۰ نفر آدم نشسته و ایستاده‌، مشتاقانه منتظر شنیدن سخنرانی‌های کارشناسان بلاک‌چین ایران بودند. مجری روی صحنه آمد و «کارشناسان بلاک‌چین» را یکی یکی به پشت تریبون فرا خواند.

اولین کارشناس تریبون را در دست گرفت. بعد از خوش‌آمدگویی به حضار گفت: «واقعیت این است که بلاک‌چین روی‌ هم رفته چیز خوبی است. بیایید همگی با هم در نهایت خضوع به احترام بلاک‌چین کلاه از سر برداریم.» بعد از اینکه کلاهش را برداشت و تا زانو خم شد، دوباره صاف ایستاد و کلاه را بر روی سرش قرار داد. به نوشته‌هایش نگاه کرد و با کمی وقفه ادامه داد: «می‌گفتم، بلاک‌چین خیلی جالب است. واقعاً همه ما باید مطالعه زیادی بر روی این فناوری نوظهور انجام دهیم. بیش از این وقت شما را نمی‌گیرم و می‌دانم که منتظر دیگر همکاران من هستید. به افتخار خودتان دست بزنید.»

 

کارشناس بعدی میکروفون را در دست گرفت. او خیلی سریع با عصبانیت شروع به صحبت کرد: «بیت‌کوین با بلاک‌چین فرق می‌کند. بعضی‌ها به اشتباه فکر می‌کنند که این دو یکی هستند و این فکر مطلقاً اشتباه است. به خدا قسم بیت‌کوین و بلاک‌چین کاملاً متفاوت هستند. بلاک‌چین از بیت‌کوین بزرگ‌تر و بیت‌کوین از بلاک‌چین کوچک‌تر است. از این به بعد نبینم کسی این دو را با هم اشتباه بگیرد. هرکسی که از این به بعد بگوید بیت‌کوین و بلاک‌چین یکی هستند، شخصاً او را به مراجع قضایی معرفی خواهم کرد.»

خشم این سخنران باعث سکوت کامل و گردشدن چشم‌های تمام حضار شده بود. او بعد از این جملات، سر خود را خاراند و میکروفون را به سمت جمعیت پرت کرد و از سالن بیرون رفت.

 

کارشناس دیگری خیلی مصمم از پله‌ها بالا رفت و در جلوی صحنه ایستاد. شروع به صحبت کرد ولی کسی چیزی نمی‌شنید. به او گفتند که میکروفونش وصل نیست. بعد از گذشت چند دقیقه و با وصل شدن میکروفون، او با صدایی قاطع گفت: «من اسلایدهای خیلی خوبی برای شما آماده کرده بودم و مطمئن هستم اگر اسلایدهای بی‌نظیر من را می‌دیدید، به معنی واقعی کلمه کیف می‌کردید. متأسفانه کامپیوتر این دوستان فرمت اسلایدهای من را نمی‌شناسد و بنده ناگزیرم شفاهی و بدون هیچ تصویری برایتان ارائه می‌دهم.»

این کارشناس کمی این پا آن پا کرد، لب‌هایش را ورچید و بیان کرد: «بلاک‌چین یک تحول عظیم در تمام امور کهکشان راه شیری است. هر کدام از ما این قضیه را درک نکند، از روند این تکنولوژی عقب می‌افتد و نمی‌تواند تا ابد خود را با کشورهای پیشرفته وفق دهد. توصیه من به همه حضار این است که با مطالعه در این حوزه، از ترندهای جهانی عقب نیفتند. برای مطالعه اسلایدهای من به وبسایتم سر بزنید. امشب آنها را در سایت منتشر می‌کنم. مرسی از همه.»  او از تریبون پایین آمد و با تشویق افراد حاضر در سالن، سر جایش نشست.

 

نفر بعدی در حالی که ناخن‌هایش را می‌جوید از پله‌های صحنه بالا رفت و پشت تریبون قرار گرفت. خیلی مضطرب گفت: «من که اصلاً نمی‌دانم پلاک‌ چین چیست ولی چیزی که مضطربم کرده، نگرانی بر سر امنیت است. نکند این پلاک ما را تهدید کند؟ اصلاً شوخی نیست. همین چند روز پیش یکی از کشورهای دوست و همسایه تلفنی به من گفت آقا اجازه ندهید پلاک‌های چینی در کشورتان مجوز بگیرند. بیت‌کویین خودش مسئله دارد. ملکه در ایران چه می‌کند؟ شاید جایی می‌خواهند پلاک‌ چینی بر گردن کویین بیندازند، به ما ایرانی‌ها چه؟»

به گفته او، به طور کلی تغییر چیز خوبی نیست و وضع موجود بدون هیچ خطری باید ادامه پیدا کند. در ادامه افزود: «دوستان این همه هزینه و انرژی و علم و دانشی که برای برگزاری چنین همایشی می‌گذارید، اگر در همان تکنولوژی‌های قبلی مصرف می‌شد، به نفع همه ما بود.» حضار برای او دست زدند و نوبت به سخنران بعدی رسید.

 

سخنران بعدی اصرار زیادی به استفاده از عبارت فارسی «زنجیره بلوک» داشت. او این طور توضیح داد: «تا کی می‌‌خواهیم از کلمات انگلیسی استفاده کنیم؟ اولردی (already) نصف کلمات و جمله‌هایی که اکثر شما استفاده می‌کنید، فارسی نیستند. بیایید از این به بعد به جای بلاک‌چین از ترکیب «زنجیره بلوک» استفاده کنیم.»

او انگشت‌هایش را در هم حلقه کرد و گفت: «قبل از اینکه چیزی در ادبیات ما جا بیفتد، می‌توان از نخبگان و متخصصان درخواست کرد تا با یک معادل‌سازی فارسی از وقوع یک فاجعه جلوگیری کرد. به این حرف من گوش کنید پیلیز (please).»

 

آخرین سخنران به روی صحنه آمد. با بغضی در گلو اظهار کرد: «ما در ایران خیلی روی بلاک‌چین کار کردیم. زمان زیادی گذاشتیم و زحمت‌ کم نکشیده‌ایم. از خواب و خوراکمان زدیم تا بلاک‌چین در مملکتمان به جایی برسد. اکنون در جایی ایستاده‌ایم که با افتخار می‌توانیم سینه ستبر کنیم و به خود ببالیم.»

در آخر این سخنران نام عده‌ای از همکارانش را خواند و به خودش و همکارانش لوح‌های تقدیری اهدا کرد. او در نهایت آرزو کرد که بلاک‌چین ایرانی به همین منوال به حرکت خود ادامه دهد.